puntuación A+

Kahoot de resolución de problemas tecnolóxicos

A unidade de Resolución de Problemas Tecnolóxicos é introdutoria e breve porque os contidos que aborda se traballarán ao longo de todo o curso. O meu alumnado de 2º da ESO terá que realizar un control esta semana, pero antes, repasamos co kahoot que preparei. Esta é a maneira na que xogamos:

  1. O alumnado participa individualmente cun portátil.
  2. A puntuación conseguida no xogo normalízase (até 1 punto) e súmase á nota que obteñan no exame.
  3. Ao final de cada pregunta, explico brevemente no caso de existir dúbidas, e o alumnado que está falando durante a explicación, perde turno na seguinte pregunta.
folla de proceo

Folla de proceso

Estou traballando a resolución de problemas tecnolóxicos co alumnado de 2º da ESO. Como sempre, inicio cada clase cunha breve introdución de contidos (non máis de 15 minutos) seguida dunha serie de actividades que deben realizar individualmente en Classroom, moitas delas, a través de documentos de Drive.

Unha das tarefas da semana foi aprender a cubrir unha folla de proceso. Para iso, formulei un caso práctico no que dúas rapazas deben construír un obxecto formado por dúas pezas. Compartín este documento co alumnado e unha vez completado, revisei cada unha das follas de proceso para deixar os comentarios necesarios que lles permiten corrixir individualmente a tarefa.

Penso que este método é máis efectivo que corrixir unha tarefa no encerado, onde non teño un control real de como foi realizada por cada alumna e alumno. Con este modelo de sesión, podo saber ao remate da xornada que contidos quedaron claros e cales necesitan ser revisados en sesións posteriores.

Por certo, unha das cuestións da folla de proceso que máis desconcerta ao meu alumnado é facer unha estimación do tempo necesario para realizar cada peza. E revisando as súas respostas, vexo que Xiana e Marta traballan moito máis rápido que a maioría deles 🙂

Flash en Chrome

Estás en Chrome e ao facer clic sobre un arquivo de tipo flash, se inicia unha descarga na vez de executarse o arquivo? Podes evitalo facendo o seguinte:

  1. Vai á Configuración de Chrome e ao final da páxina, fai clic en Configuración avanzada.
  2. Dentro do bloque Privacidad y seguridad, fai clic en Configuración de contido.
  3. A continuación, fai clic en Flash e desactiva a opción Preguntar antes.

Google Classroom

Dentro de Classroom

Esta semana comezo, por terceiro ano, co traballo dentro da plataforma educativa Classroom. Na primeira sesión o alumnado que aínda non o fixo se unirá ao seu grupo e poderá acceder ao contido. Normalmente introduzo o funcionamento da plataforma cunha pequena actividade na que o alumnado debe escribir a súa resposta nun comentario privado. O obxectivo é que aprenda a publicar un comentario e entregar unha tarefa.

A miña experiencia con Classroom dime que é preferible ir aos poucos, e por iso evito nestas primeiras tarefas o uso de documentos compartidos de Drive ou operacións como inserir imaxes.

O alumnado que remata a tarefa asignada para a sesión, pode ir á Área de Xogos. Nela recollo diferentes propostas que gardan relación co contido da materia. Tamén aparecen as recomendacións que o alumnado realiza cada ano a través do seu grupo de classroom, e que deben pasar unha revisión antes de ser incorporadas.

Esta será a mecánica de traballo ao longo de todo o curso: explicación de 10 minutos, actividades novas para realizar en Classroom, revisión e actualización das actividades anteriores, e Área de Xogos.

Práctica: circuíto serie

Estes días en 3º da ESO estamos facendo exercicios de cálculo de magnitudes en circuítos serie. Coa práctica de mañá repasaremos os contidos vistos nas sesións anteriores, pero ademais o alumnado

  • Aprenderá a realizar conexións en serie sobre unha placa de montaxe.
  • Utilizará o polímetro para medir tensións e resistencias.
  • Comparará e analizará os resultados obtidos a partir de medidas e cálculos.

A análise de resultados é fundamental porque é a que nos permite tomar decisións. Por exemplo, podemos despreciar a resistencia do cable usado para as conexións cando realizamos cálculos nun circuíto?

Código de cores e polímetro

Propóñovos unha pequena práctica para introducir o código de cores e o polímetro nunha sesión de 3º da ESO.

Por que utilizamos o código de cores? Comeza entregando unha resistencia a cada alumna e alumno do teu grupo, porque é fácil dar resposta a esta pregunta cunha resistencia na man, pero non resulta tan evidente se nunca viches unha.

Podes contarlles entón como usamos as cores para codificar o valor numérico dunha resistencia, e facer un par de exemplos co teu alumnado. Por se alguén necesita recordalo en calquera momento, podes preparar un videotitorial de consulta:

Unha vez teñas explicado como se len as tres primeiras bandas, xorde inevitablemente a dúbida de para que serve a 4ª banda. Coméntalles que os fabricantes non nos aseguran que a resistencia terá un valor numérico idéntico ao valor nominal, pero este vai estar comprendido entre dous valores, un máximo e un mínimo, que veñen determinados polo valor nominal e a tolerancia.

Sempre hai alguén que pregunta se podemos atopar resistencias cun rango de variación moi pequeno. Por suposto, pero antes deberiamos asegurarnos de que necesitamos esa precisión porque teremos que pagala. Nos circuítos que montamos no taller é suficiente unha precisión en torno ao 5% ou o 10% e por iso todas as resistencias que teñen nas mans presentan unha 4ª banda que é dourada ou prateada.

As resistencias do taller teñen o seu valor dentro do rango de variación indicado polo fabricante? Só temos unha maneira de sabelo: usando o polímetro. Acabamos de chegar ao polímetro como resposta a un problema, e aproveitamos para explicar como se utiliza.

Reparte polímetros pola clase e pide ao teu alumnado que determine o valor nominal, a tolerancia e o rango de variación da resistencia que ten na man. Pídelle a continuación que mida a resistencia co polímetro e determine se se atopa dentro do rango de variación que nos asegura o fabricante ou é preciso facermos unha reclamación 🙂

Con esta práctica o alumnado de 3º da ESO terá aprendido cal é o aspecto dunha resistencia comercial, que é o código de cores, para que serve e como se utiliza, que é o valor nominal, a tolerancia e o rango de variación, e finalmente aprenderá a medir resistencias cun polímetro.

Prácticas con ferramentas 2017

Esta semana comezamos as prácticas con ferramentas en 2º da ESO. Coa proposta para este curso, o alumnado manexará as seguintes ferramentas: regra, escuadro, cinta métrica, lima, escofina, barrena, serra, segueta, coitela, pistola termoencoladora, sarxento, mordaza e alicates de corte.

Trátase de realizar unha primeira toma de contacto coas ferramentas de uso habitual, utilizándoas con papel, cartón e madeira. Ademais, obteremos diferentes estruturas que empregaremos para realizar ensaios de resistencia.

Serán necesarias entre catro e cinco sesións, e o alumnado poderá comprobar o importante que é a planificación e a organización do traballo no taller.

Resumo da programación

Comparto tamén un resumo da miña programación que recolle nunha única táboa para cada bloque de contidos e curso, os seguintes elementos: contidos, estándares de aprendizaxe, temporización, grao mínimo de consecución, procedementos e instrumentos de avaliación, e indicadores de logro.

A idea é ter un documento manexable para consultar durante a programación de aula.

Caixa

Escribepuerto 888 35

Tede coidado, se practicades a arqueoloxía acaban aparecendo vellos tesouros que che lembran cantísimos anos levas xa dando clase. Estaba de cacharreo no taller cando atopei unha caixa co rótulo CABLE PARALELO e lembrei eses primeiros anos nos que faciamos control de dispositivos programando directamente o porto paralelo, sen controladora.

Dende o contorno de programación MSWLogo, era posible activar e desactivar 8 pines de datos e con iso, os actuadores conectados a eles. Normalmente entregaba a cada grupo un cable paralelo sen conector nun dos extremos, polo que a primeiro que tiñan que facer era identificar cada un dos cables realizando unha proba de continuidade co polímetro.

A imaxe é dun proxecto do curso 2005-06, a primeira vez que tiven a oportunidade de dar clase en 4º de ESO.

Control programado con MSWinLogo

LCD + arduino con mBlock

Esta entrada parte do magnífico, interesante e orixinal traballo de Dani Sanz (gracias por compartir!!!) e en particular, do reto #11 .

O control dunha pantalla LCD con arduino é unha tarefa sinxela que pode facerse dende o IDE empregando as librarías adecuadas. Agora tamén é posible controlala dende mBlock, o entorno de programación baseado en Scratch que MakeBlock desenvolveu para os seus robots.

Se queres ter unha descrición de todo o proceso coa explicación detallada de cada paso, podes consultar a entrada que escribín no foro de MakeBlock. Aquí farei unha versión simplificada.

O primeiro que terás que facer será descargar a extensión correspondente. A miña recomendación é que non uses LCD with I2C interface, dispoñible no administrador de extensións de mBlock, senón que descargues NewLiquidCrystal_1.3.4 dende GitHub. Esta librería vaiche ofrecer 8 direccións para o I2C fronte ás 3 que permite a primeira (NOTA: se non sabes que dirección emprega o teu módulo I2C, podes determinala co programa I2C_scan).

Abre mBlock, menú Extensiones-Administrar Extensiones e fai clic en Añadir Extensión. Ábrese unha ventá como a da imaxe e tes que seleccionar zip file para engadir o arquivo que acabas de descargar.

Cando fas clic en Abrir para engadir a extensión, ábrese o navegador cunha pestana para informar dunha incidencia. Péchaa e engade novamente a extensión se é necesario.

As extensións engadidas non aparecen inmediatamente na ventá Administrar Extensiones, senón que é preciso agardar un pouco e mesmo pechar a ventá e abrila de novo. A extensión que estamos buscando é LCD I2C Pack. Terás que seleccionala e facer clic en Bajar. Na imaxe aparece xa instalada no meu equipo.

Podes comprobar se xa a tes instalada porque a extensión aparece na área de programas de mBlock. Neste caso aparece o círculo en vermello porque non teño conectada ningunha placa.

Tamén podes verificar que a extensión está instalada indo a:
C:\Users\o_teu_usuario\AppData\Roaming\com.makeblock.Scratch3.4.10\Local Store\mBlock\libraries

e vendo que tes unha carpeta co nome LCD I2C Pack.

Abre a carpeta C:\Program Files (x86)\mBlock\Arduino\hardware\arduino\avr\libraries e comproba se existe unha carpeta dentro dela co nome NewliquidCrystal. Se non é así, descomprime o arquivo NewliquidCrystal_1.3.4-master.zip que descargaches ao comezo, abre a carpeta NewliquidCrystal_1.3.4-master e copia a carpeta NewliquidCrystal que encontrarás dentro dela. Para finalizar, pégaa en C:\Program Files (x86)\mBlock\Arduino\hardware\arduino\avr\libraries

Agora xa podes controlar unha pantalla LCD co teu arduino programando dende mBlock.

Poñendo a punto o taller

Gústame aproveitar estes primeiros días de setembro, cando as clases aínda non comezaron, para cacharrear e poñer a punto o taller. Unha das tarefas que realizo cada ano é desmontar os proxectos de todo o curso para recuperar os compoñentes e clasificalos a continuación.

No meu departamento pensamos que a materia de tecnoloxía debe desenvolverse a custe cero para as familias, e por iso, todo o material que precisa o alumnado para a realización de cada proxecto ou práctica, se atopa dentro do taller. O departamento merca a madeira, a termocola, os motores, os compoñentes electrónicos, as placas de montaxe, as pinturas,… Para facelo sostible, cada ano desmontamos a maioría dos proxectos e recuperamos os seus elementos para usalos de novo.

Sempre hai un pequeno número de proxectos que se incorpora á exposición permanente que temos no taller, nun estante que percorre a parede máis longa da aula e que se atopa a un par de metros do chan. Cando o alumnado entra por primeira vez ao taller, pode ver e manipular os traballos que se realizaron nos cursos anteriores. Esa información tamén está accesible a través do vídeo que recolle a exposición de xuño e que publico cada ano na fin de curso.

Cartas ás familias

Hai uns anos que collin prestada unha idea estupenda da miña amiga Loli: comezar o curso escribíndolles unha carta ás familias do meu alumnado. Nela preséntome, comunícolles cal é o meu día de atención ás familias, indícolles onde poden consultar a programación completa, e fágolles un breve resumo cos aspectos máis importantes.

Adoito entregarlle a carta ao alumnado na primeira sesión que teño con cada grupo, logo de contarlles todo o que faremos durante o curso. Explícolles que ao final da mesma hai un resgardo no que as persoas responsables deles poden asinar para facer constar que recibiron a información. Tamén lles conto que é a súa primeira oportunidade para puntuar en Tecnoloxía, pois se entregan o resgardo no prazo máximo dunha semana, reciben unha bonificación no apartado de positivos.

Sempre lles comento que probablemente lles pareza pouco importante nese momento, pero que todo suma, e que cando chegue decembro, pode ser a diferenza entre un 8 e un 9. O meu comentario resulta suficientemente motivador como para que ninguén se olvide do resgardo. wink

Lanterna de papel

A compañía xaponesa Nendo acaba de presentar un novo dispositivo de iluminación. Trátase dunha lanterna de papel na que é posible regular a intensidade de iluminación e a temperatura de cor, enrolando convenientemente unha folla que contén circuítos impresos en ambas caras.

O feito de enrolar o papel máis ou menos apertado, varía a lonxitude do camiño para cada LED, e con iso a resistencia. Así ao deixalo máis frouxo a lanterna iluminará con menos intensidade. Pola contra, se apertamos máis ao enrodelar, a iluminación terá maior intensidade.

A temperatura de cor depende de se os LED quedan cubertos ou non polo papel, proporcionando así dúas opcións, luz quente e luz fría.

Polo momento, só se comercializa en Xapón e o seu prezo está en torno aos 60 €.

Repasamos con Kahoot

Para determinar que aprendeu o noso alumnado ao remate dunha unidade, realizamos diferentes probas. Utiliza Kahoot para repasar os contidos dunha forma máis amena e interactiva!

Nesta plataforma podemos crear baterías de preguntas con resposta múltiple incorporando (ou non) unha imaxe para cada unha das cuestións. Os diferentes parámetros permiten barallar as preguntas e as respostas, establecer o tempo para cada unha das entradas ou dar puntos extra por unha tanda de acertos, entre outras opcións. Tras cada pregunta, o alumnado pode ver a táboa coas puntuacións máis altas.

Cando uso Kahoot para repasar, o alumnado xoga de forma individual (se non tes ordenadores para todos, podes facer equipos) e a puntuación obtida ao final do repaso queda rexistrada para ser sumada á nota do exame.

As porcentaxes de acertos en cada unha das respostas (a folla de cálculo co rexistro da partida é utilísima!!!) indícanme cando debo incidir en aspectos que non están suficientemente claros, pero é importante que esas explicacións entre preguntas non rompan a dinámica do xogo, polo que deben ser breves. Para asegurar este punto, decidín introducir unha regra que xa asumimos como parte do xogo: o alumnado que se despista durante ás aclaracións dunha pregunta, perde turno na seguinte cuestión 🙂

Todo un curso por diante

Sabemos que setembro está ao caer porque os grupos de whatsapp que temos cos colegas comezan a encherse de memes sobre a volta ao cole… e toooodo o que iso supón. Que tal se animamos o regreso aos centros introducindo cambios? Pensa nesas ideas que sempre quixeches poñer en práctica na túa aula. Se cadra acaban sendo o punto de partida de melloras de maior alcance.

Podes comezar modificando o contorno de traballo e facendo que sexa máis agradable para o alumnado e para ti: cambia a disposición das mesas, organiza os bancos de traballo de maneira diferente, introduce pequenos elementos como superficies adhesivas sobre as que escribir de maneira informal (ti e o alumnado), prepara material de uso común como papel de segundo uso ou unha caixa con lapis,… E non tentes facelo todo na primeira semana, porque ademais a opinión do teu alumnado é clave para construírdes xuntos o lugar de traballo que queredes.

No relativo á didáctica, non é necesario que introduzas novos elementos en toda unha unidade. Podes facer probas con contidos concretos e comprobar que tal funcionan. En xeral, a recomendación é ir sempre de menos a máis… porque temos todo un curso por diante!

Prácticas para o manexo de ferramentas

O alumnado que comeza 2º da ESO cursará Tecnoloxía por primeira vez e terá que aprender estratexias que lle permitan resolver problemas, organizarse para o traballo en grupo ou adquirir destrezas na utilización de ferramentas, ademais de traballar con contidos totalmente novos.

É importante que o alumnado entre en contacto canto antes co aspecto máis práctico da materia e para iso, dende a segunda semana de clase, realizamos pequenas prácticas que permiten ir introducindo a identificación e o manexo de ferramentas.

Na táboa se recollen catro prácticas para ser realizadas de maneira individual ao longo de catro sesións de taller. Sempre deixo unha quinta sesión para o alumnado que faltou un día ou aquel que non organizou ben o seu tempo.

Coa realización destas prácticas conseguimos:

  1. Establecer un primeiro contacto coas ferramentas máis habituais: serrucho, segueta, lima plana, lima redonda, barrena, sarxento, pistola termoencoladora, regra, coitela, escuadro,…
  2. Destacar a importancia de organizar ben os recursos e o tempo.
  3. Coñecer as diferentes zonas do taller, que operacións realizamos en cada unha delas e onde atopar os diferentes materiais e ferramentas.
  4. Utilizar correctamente plantillas sobre madeira e cartón na vez de debuxar directamente sobre estas superficies.
  5. Mostrar que todo o traballo que desenvolvemos no taller está conectado, pois máis adiante utilizaremos as estruturas realizadas para levar a cabo ensaios de resistencia e estabilidade dentro da unidade de estruturas. Ademais, se unimos todos os hexágonos podemos construír unha estrutura en niño de abella capaz de soportar o peso de varias persoas.
    En canto aos listóns cortados en diferentes lonxitudes, o curso pasado usámolos para realizar un taller de árbores de Nadal durante a última clase do mes de decembro 🙂